Cıva güçlü metaller arasında en sık kullanılan gümüş renginde bir metaldir. Kırmızı civa ise cinnabar olarak bilinmektedir. Kırmızı renginden ötürü çeşitli bu renkte olan ürünlerin yapımında renk verici madde olarak kullanılır. Genel olarak kırmızı cıva hakkında pek çok söylem vardır. Bunlardan biri de silahta ve nükleer alanda kullanımının bulunuyor olmasıdır. Ancak bu tamamen kurgudur. Çünkü kırmızı cıva normal cıvaya göre daha az kullanılan bir metaldir. Bu sebeple kullanımını arttırmak ve değerli hale getirmek için söylentiler çıkarılmıştır.
Öte yandan silah ve nükleer alanda kullanılan kimyasal maddeler ulu orta söylenecek bir konu olamaz. Bu içeriklerin yapımında gizlilik esastır. Dolayısı ile kırmızı cıva kullanımı var yok gibi bir iddia sunamayız. Kırmızı cıva kendine has bir metaldir dolayısı ile HgS olarak düşünülmemelidir. Cıva sülfür kükürt ve cıvanın bileşiminden oluşur.
Kızıl renkli cıva kuvars formunda bulunmaktadır. Anavatanı Almanya’dır. Bu cıva türünün parlaklığı neredeyse elmasla aynı orantıdadır. Elbette ki genel olarak cıva tehlikeli bir maddedir ve zehirleyicidir. Dolayısı ile bu ağır metali çıkarmak ve işlemek kolay değildir. Öyle ki cıvanın her çeşidinde ölüm riski mevcuttur. Bu sebeple cıvanın madenlerden çıkarılması ve işlenmesi özen isteyen bir iştir.
Antik çağlardan bu yana günümüzü gelen kırmızı cıva çeşitli dekoratif ürünlerde kullanılabilmektedir. Hoş bir renk tonu olduğundan bu ağır metal ev eşyalarının yapımında yer alabilmektedir. Civa nerelerde kullanılır birçok insan tarafından merak edilmektedir. Çünkü ağır bir metal olduğu gibi ölüm tehlikesi taşır. Bu yüzden insanlar cıvanın nelerde kullanıldığı konusunda bilgi almak istemektedir. Elbette ki cıva itina ile çeşitli kullanım alanlarına uygun olarak işlenir. Özellikle solunumu etkilemesinden ve dokunulmasından kaçınılmaktadır.
Kırmızı cıva eski çağlarda bilinçsizce kozmetik ürünü olarak kadınlar tarafından kullanılmaktaydı. Daha sonraları yazı yazmak için kullanılmaya başlandı. Özellikle Çin hanedanlıklarında kırmızı cıva dekoratif ürün olan lake kaplamalarında kullanılmıştır. Lake ile kırmızı cıvanın bir arada kullanılması sayesinde cıva zehirlenmesi en aza indirilmiştir. Kırmızı cıva göz alıcı renginden dolayı mücevher alanında da renk verici olarak kullanılabilmektedir.
Cinnabar olarak bilinen kırmızı cıva antik zamanlarda mezarların üzerine serpilmekteydi. Bunun nedeni salgın hastalıklardan ölen kişilerin mezarını ziyaret edilmemesini kapsıyordu. Çünkü cıva bilindiği üzere tehlikeli bir metaldir. Bunun yanı sıra gösterişi seven krallıklarda liderlerin ölüm odaları kırmızı cıvadan yapılmış eşyalarla kaplıdır.
Ağır Metal Olan Cıva Ne İşe Yarar?
Civa ne işe yarar sıkça gündeme gelen bir konudur. Pek çok ülkede cıva madenleri bulunmaktadır. Cıvanın en sık kullanıldığı alanlardan biri ısı ölçümüne yarayan aletlerdir. Özellikle eski tip derecelerde cıva olmazsa olmaz bir elementtir. Ayrıca basıncın ölçülmesinde de kullanılmaktadır. Özellikle tıbbi cihazlarda cıva içeriğine sıkça rastlanmaktadır. Bununla birlikte fotoğrafçılıkta da cıva önemli bir maddedir. Elbette ki cıvanın kullanım alanı oldukça şaşırtıcıdır. Tıbbi aletlerde ve eczacılık alanında cıva önem taşır.
Cıva özellikle ahşap yüzeylerin korunmasında etkilidir. Cıva her ne kadar tehlikeli bir kimyasal olsa da kullanım alanlarına göre zehir kapasitesi düşürülmektedir. Bugün fırınlarımızda hatta su ısıtıcılarımızda dahi cıva bulunmaktadır. Cıvanın solunması oldukça tehlikelidir. Tüm vücutta etkisini gösterir. Bu sebeple insanların soluyamayacağı ve dokunamayacağı şekilde üretilir. Cıva hakkında bilmediğimiz pek çok şey var kullandığımız aynalarda cıva ile sırlanmaktadır. Altın ve gümüş takılarımızın hepsinde cıva içeriği mevcuttur.
Cıvanın en tehlike kullanımı buharlı lambalarda saklıdır. Işığın parlaklığı oldukça yüksektir ancak buharlaşan cıva solunumu tehdit eder. Bu yüzden kullandığımız ürünlerde cıvanın buharlaşmamasına özen göstermeliyiz. Cıvanın güvenli kullanım alanı kadar tehlikeli kullanım alanları da mevcuttur.
Cıvanın Kullanım Alanları
Civa nedir nerelerde bulunur bildiğimiz takdirde zehirli etkilerinden korunmakta mümkün olabilmektedir. Ancak hayatımızın her alanında cıva mevcuttur. Kullandığımız altın yüzükte bile cıva mevcutken bu ağır metalden ne kadar korunabilir ki? Cıva tamamen tehlikelidir. Ancak farklı alışımlar karıştırılarak zehrin kırılması mümkündür. Bununla birlikte cıva diş yapılında kalıp almaya yarar. Özellikle elektrikte devre anahtarı olarak kullanılır. Tarımda ise mantar zehri olarak kullanılmaktadır. Cıvanın artıları ve eksileri fazladır.
Geçmişten günümüze kullanılan madde insan sağlığına uygun olarak kullanıldığı müddetçe yarar sağlayıcıdır. Civanın formülü kimya derslerinden anımsayacağınız üzereHg olarak bilinir. Gümüşle özdeşleştirilmiştir. Bu sebeple zaman zaman sulu gümüş olarakta adlandırılabilmektedir. Oda sıcaklığında eriyebilme özelliği ile dikkat çeker. Tehlikelidir ancak pek çok kullanım alanı bulunmaktadır. Bu sebeple oldukça pahalı bir metal olarak gündemdedir.
Aslına bakılırsa insan vücuduna cıva en çok balıklardan girmektedir. Bu ağır metal deniz ürünlerinde oldukça fazladır. Ton balığı ve kılıç balığından cıva oldukça yüksektir. Ayrıca denizlerin en korkulu canlısı köpekbalığında da cıva oranı bir hayli yüksektir. Herkesin severek yediği midyede de cıva bulunur. Bu sebeple bu ürünleri tüketirken zehirlenebileceğinizi göz önünde bulundurmalı ve tüketiminde aşırıya kaçmamak gerekir.
